MEDENİYETİMİZ
Medeniyet Yöneticisi · 13.05.2015 · 6 dk. okuma · Güncellendi 22.08.2026
Merhum Ebu’l-Hasen en-Nedvî, “Din ve Medeniyet Arasında” adındaki eserinde, “Din, felsefe ve medeniyet arasında ortak bir takım sorular vardır ki, bunların her birisinin temeli bu sorulara verdiği cevaplar üzerinde yükselir” tesbitini yaptıktan sonra, örnek olmak üzere sıraladığı pek çok soru arasında şu soruları da kayd etmektedir:
“Bu kâinatın başlangıcı ve sonu nedir? Bu hayattan başka bir hayat var mıdır? Varsa bu hayatın tabiatı nasıldır? Dünya hayatımızın öğreti ve direktifleri ile ilgisi nedir? … Bu kâinatı bu derece hassas bir düzen içerisinde ve bu şekilde eşsiz ve kuşatıcı bir hikmetle, sarsılmaz ve sapasağlam bir kanunla kim yönetmektedir? Bu yöneticinin nitelikleri ve insan ile ilgisi nedir? İnsanın Onunla ilişkisi ne şekilde olmalıdır?... İnsanın (kâinattaki) sağlıklı ve doğru mevkii neresidir? Acaba insan hiçbir kayıt ve hükümle bağlı olmaksızın hür ve serbest midir, yoksa bağımlı ve mahkûm mudur?”[1]
Düşünen, araştıran, irdeleyen, kısacası kâinattaki varlığının sebep ve hikmetleri üzerinde duran, kâinatın gerek kendisi açısından, gerekse hayattaki ilişkileri ve kendi konumu açısından yeri ve değeri üzerinde kafa yoran herkesin üzerinde durması, cevaplarını araması ve bu alanda –özellikle- yoğunlaşması gereken yığınla sorunun oldukça sınırlandırılmış bir çerçeveye göre seçilip ortaya konulmuş bazı sorulardır bunlar.
Bu sorulara verilen cevaplar, “medeniyet”in şekil ve karakterini, seyir ve istikametini belirlemesi ve o medeniyetin mensuplarının kendilerini anlayıp başkalarına kendilerini açıklayıp ifade etmeleri, başkalarının da o medeniyeti ve o medeniyetin mensuplarını anlamaları, doğru bir şekilde yorumlamaları açısından anahtar mesabesindedir.
Diğer bir ifade ile bu ve benzeri soruların doğru cevapları bir medeniyetin diğerlerine faydalı olmasının ve onlar tarafından anlaşılacak ve kendisinden yararlanılabilecek bir konumda görülebilmesinin başlangıç noktasını teşkil etmektedir.
R. Garaudy, “Jül Sezar’ın seferlerini araştırsam, bunlar benim hayatımda hiçbir değişiklik meydana getirmezler. Olsa olsa hafızamın ambarına bir bilgi daha eklenmiş olur. Fakat bir Song dönemi Çin resmi, Celâddin-i Rumi’nin tasavvufi şiiri, Zen-Budist Huei –neng’in bir meditasyonu, bütün hayatımı, tabiatla, insanlarla ve Allah’la ilişkilerimi değiştirmeme yardım edebilir” [2] derken de medineyetlerin asıl dikkat çekmesi gereken yönlerine atfıta bulunmaktadır.
Medeniyet/ler/i ele alırken bu sorulara verdikleri cevaplar açısından irdelemek ve elden geçirmek, doğru olarak anlaşılmaları, yorumlanmaları, onlardan yararlanılması, onlarla ilgili yargı ve değerlendirmelerin doğru ve sağlıklı olması açısından da büyük bir önem arz etmektedir.
Bunun bir diğer yararı ise, günümüzde gerek galip görünen batı medeniyeti ve mensupları, gerekse mağlup görünen doğu medeniyeti ve mensupları için inanç, fikir ve değerlerin şekillenip doğru anlaşılmaları açısından büyük bir ehemmiyet taşımaktadır.




